Op internet lijkt insulineresistentie tegenwoordig de verklaring voor bijna ieder probleem rondom gewicht. Maar wat is het eigenlijk? En wanneer speelt het echt een rol?

Insuline helpt je lichaam om energie te gebruiken

Na iedere maaltijd stijgt de hoeveelheid glucose in je bloed. Dat is heel normaal, want glucose is een belangrijke brandstof voor je lichaam.

Je alvleesklier maakt vervolgens insuline aan. Dit hormoon helpt glucose vanuit je bloed naar je spieren, lever en andere organen te brengen, waar je lichaam de energie direct gebruikt of tijdelijk opslaat. Meestal verloopt dit proces zonder dat je er iets van merkt.

Wat gebeurt er bij insulineresistentie?

Bij insulineresistentie reageren je cellen minder goed op insuline. Je lichaam lost dat in eerste instantie op door meer insuline aan te maken.

Vaak blijft je bloedsuiker daardoor nog lange tijd normaal, terwijl je lichaam steeds harder moet werken om dat zo te houden.

Juist daarom merk je insulineresistentie niet altijd direct. Het proces kan zich jarenlang ontwikkelen voordat er duidelijke afwijkingen ontstaan.

Waarom maakt dit afvallen moeilijker?

Insuline regelt niet alleen je bloedsuiker, maar speelt ook een belangrijke rol bij de opslag van energie.

Wanneer je lichaam veel insuline nodig heeft, gebruikt het opgeslagen vet minder gemakkelijk als brandstof. Tegelijkertijd ervaren veel mensen vaker honger en voelen ze zich minder lang verzadigd na een maaltijd.

Daardoor ontstaat gemakkelijk een vicieuze cirkel. Je krijgt sneller trek, eet ongemerkt meer en merkt dat afvallen steeds meer moeite kost.

Dat betekent niet dat insulineresistentie de enige oorzaak van overgewicht is. Gewicht ontstaat altijd door een samenspel van hormonen, leefstijl, slaap, stress en erfelijke aanleg. Insulineresistentie kan dat proces wel versterken.

Wie loopt meer risico?

Insulineresistentie ontstaat meestal geleidelijk.

Overgewicht, weinig beweging, chronische stress, een verstoorde nachtrust en erfelijke aanleg vergroten allemaal het risico. Ook vrouwen met PMOS hebben vaker insulineresistentie.

Dat betekent overigens niet dat iedere vrouw met overgewicht of PMOS automatisch insulineresistent is.

Welke klachten kun je ervaren?

Veel vrouwen merken dat afvallen lastig blijft, dat ze snel weer trek krijgen of dat hun energieniveau gedurende de dag sterk schommelt. Sommigen hebben vooral behoefte aan zoet of voelen zich na een maaltijd juist moe.

Deze klachten kunnen passen bij insulineresistentie, maar ook andere oorzaken hebben. Daarom kijken we altijd naar het totaalplaatje.

Kun je insulineresistentie verbeteren?

Gelukkig wel.

Regelmatige beweging, en vooral krachttraining, maakt je spieren gevoeliger voor insuline. Ook voeding met voldoende eiwitten, vezels en gezonde vetten helpt om je bloedsuiker stabieler te houden en langer verzadigd te blijven.

Daarnaast verdienen slaap en stress minstens zoveel aandacht. Langdurige stress en slaaptekort beïnvloeden namelijk ook je stofwisseling en de gevoeligheid voor insuline.

Soms adviseren we naast leefstijl ook medicatie, zoals metformine of een GLP-1-analoog. Medicatie ondersteunt een gezonde leefstijl, maar vervangt die nooit.

De belangrijkste boodschap

Insulineresistentie betekent niet dat je lichaam "kapot" is of dat afvallen onmogelijk wordt. Wel reageert je lichaam minder gevoelig op insuline, waardoor je stofwisseling verandert en gewichtsverlies meer moeite kan kosten.

Gelukkig kun je daar vaak veel invloed op uitoefenen. Met de juiste combinatie van voeding, beweging, slaap, stressmanagement en, wanneer nodig, medicatie kun je de gevoeligheid voor insuline verbeteren.

Bij Flouria kijken we daarom niet alleen naar de weegschaal of een laboratoriumuitslag. We kijken naar het totaalplaatje. Want wanneer hormonen, stofwisseling en leefstijl weer beter samenwerken, ontstaat er ruimte voor een gezonder gewicht én een lichaam dat weer in balans komt.